Yapısal Çelik Konstrüksiyon İmalat ve Montaj Teknik Şartnamesi
Bu rehber; projeye uygun imal ve monte edilecek yapısal çelik elemanların malzeme temini, atölye imalatı, kaynak işleri, yüzey hazırlığı, boyama ve şantiyede montaj kriterlerini özetler.
1. Malzeme ve sarf malzeme standartları
- Yapısal çelikler: IPE, NPI, HEA, HEB profiller ve sac levhalar proje ihtiyacına göre EN 10025 standardına uygun S235JR veya S355JR kalite seçilebilir.
- Birleşim elemanları: Cıvatalı birleşimlerde kullanılacak bulon, somun ve rondelalar bağlantı tipine göre minimum 8.8 veya 10.9 kalite tercih edilebilir.
- Kaynak sarf malzemeleri: Gazaltı kaynak telleri ve elektrotlar malzeme sınıfı, parça kalınlığı ve kaynak prosedürüne uyumlu seçilmelidir.
2. Atölye imalatı ve kaynak kuralları
Çelik sac ve profillerin kesimi CNC plazma, şerit testere veya uygun kesim yöntemiyle yapılmalıdır. Düğüm noktalarındaki cıvata delikleri profil eksenine dik açılmalı, montaj sırasında bağlantı plakaları ve delik aksları sahada zorlamaya neden olmayacak hassasiyette hazırlanmalıdır.
Taşıyıcı kaynaklar, uygun kaynak ağzı hazırlığı ve prosedür disipliniyle yapılmalıdır. Kritik kolon-kiriş, makas ve ankraj birleşimlerinde kaynak kalitesi, görsel kontrol ve gerekli durumlarda tahribatsız muayene yöntemleriyle değerlendirilmelidir.
3. Kumlama, boya ve yüzey koruma
İmalatı biten çelik elemanların yüzeyi pastan, yağdan ve hadde kabuğundan arındırılmalıdır. Dış ortamda kullanılacak çelik elemanlarda epoksi astar, poliüretan son kat boya veya sıcak daldırma galvaniz gibi sistemler proje şartlarına göre belirlenir. Doğru yüzey hazırlığı yapılmadan uygulanan boya sistemleri uzun vadede performans kaybı yaşatabilir.
4. Şantiye montajı ve kalite kontrol
Montaj öncesinde ankraj aksları, kotlar, bağlantı delikleri ve saha erişimi kontrol edilmelidir. Çelik elemanların kaldırılması, geçici sabitleme, çapraz bağlantılar, cıvata sıkma sırası ve son terazileme işlemleri güvenli montaj planıyla yürütülmelidir.